Norveç’in kuzey kesiminde bulunan küçük bir yerleşim yeri, alarmların ve belirli çalışma saatlerinin belirlediği günlük düzenin dışına çıkarak zaman kavramını resmi olarak ortadan kaldırma talebiyle gündeme geldi. Kutup Dairesi sınırları içindeki Sommaroy adlı balıkçı adası, dünyanın ilk ‘zamansız bölgesi’ olma yolunda bir adım attı.
BİR NORVEÇ ADASI ZAMAN KAVRAMINI NASIL SONA ERDİRMEYİ HEDEFLİYOR?
2019 yılında, Tromso’nun 56 kilometre batısında yer alan yaklaşık 350 kişilik nüfusa sahip Sommaroy balıkçı köyü, zaman kavramını kaldırma önerisiyle uluslararası medyada geniş yankı buldu. Yaz aylarında güneşin tam 69 gün boyunca batmadığı dönemlerde adanın ‘zamansız’ bölge olarak ilan edilmesi amaçlandı. Ada sakinleri tarafından imzalanan bir dilekçe, Norveçli bir milletvekiline sunuldu ve sembolik bir jest olarak adayı bağlayan köprü saatlerle donatıldı.
“ZAMANI İPTAL ETME” TALEBİNİN ARKASINDA YATAN NEDEN
Bu talebin gerekçesi, bölgenin coğrafi ve iklimsel özellikleri ile açıklandı. Sommarøy’da her yıl 18 Mayıs ile 26 Temmuz tarihleri arasında güneş batmıyor.
‘Gece yarısı güneşi’ olarak anılan bu 69 günlük süreçte gece ve gündüz arasındaki görsel ayrım kayboluyor. Bu şartlar altında ada sakinlerinin günlük aktivitelerini saat dilimlerine göre değil, doğal ışığa göre düzenledikleri; geç saatlerde bahçe işlerinin yapıldığı, çocukların serbestçe vakit geçirdiği ve balıkçıların saatten bağımsız şekilde denize açıldığı bildirildi. Kampanyanın öncüleri, sürekli gün ışığı nedeniyle 09.00-17.00 mesai saatlerinin geçerliliğini yitirdiğini savundu.
GİRİŞİMİN BİR TURİZM STRATEJİSİ OLDUĞU ORTAYA ÇIKTI
Uluslararası basında geniş yer bulan bu kampanyanın, Norveç devletine bağlı turizm ajansı Innovation Norway tarafından planlanan bir pazarlama çalışması olduğu anlaşıldı. Zamanın kaldırılması fikrinin otel rezervasyonları ve ticari faaliyetler açısından uygulanabilir olmaması ise yerel halk arasında bazı belirsizliklere neden oldu.
Kampanyanın turizm ajansı koordinasyonunda yürütüldüğünün saptanması üzerine ajans yöneticisi kamuoyundan özür diledi. Köprüdeki saatler kaldırıldı ve resmi talep süreci sona erdirildi.
NORVEÇ YAZLARINDA GECE YARISI GÜNEŞİ VE BÖLGEDEKİ GÜNLÜK DÜZEN
Sommaroy’da yaz aylarında yaşanan kesintisiz gün ışığına karşın kış aylarında güneş hiç doğmuyor ve günler tamamen karanlıkta geçiyor. Yerel işletmeciler, yaz dönemi boyunca esnek çalışma düzeninin devam ettiğini ve müşteri bulunmadığı durumlarda dükkanların kapatılabildiğini ifade etti.
Kampanya resmi olarak hayata geçmese de yarattığı küresel tanıtım etkisi sayesinde adaya gelen turist sayısında artış gözlemlendi. Ziyaretçiler, gece yarısı güneşi altında zaman kısıtlamalarından bağımsız bir ortamda deneyim yaşadıklarını belirtti.